Jaarverslag 2009 

GVB tevreden over 2009

Bekijk het jaarverslag online

2009 was een goed jaar voor GVB. Zeker als we rekening houden met het feit dat de organisatie midden in de overgang zat tussen twee tariefsystemen: de strippenkaart en de OV-chipkaart.
De belangrijkste gebeurtenissen waren in dit verband :
– de vervanging van de verkoop van strippenkaarten door de OV-chipkaart in de voertuigen in juni;
– het afschaffen van het gebruik van de strippenkaart in de metro in augustus.

De afsluiting van de metropoortjes met het OV-chipkaartsysteem heeft geleid tot de beoogde reductie van het aantal zwartrijders.  De opbrengst van het reizen op saldo met de OV-chipkaart nam toe met ongeveer € 4 miljoen per maand (waarvan € 2 miljoen in de metro en € 2 miljoen in tram en bus).

Het percentage zwartrijders bij Metro is sterk gedaald: het percentage reizigers dat in het bezit was van een geldig (en ingecheckt) vervoerbewijs bedraagt nu meer dan 95%. Per saldo bedroeg de opbrengstgroei 6% bij een gemiddelde tariefstijging van 4,5%. De totale opbrengst uit kaartverkoop en studentencontract bedroeg € 165,6 miljoen exclusief btw.

Financiële ontwikkelingen
Het resultaat na belastingen over 2009 bedraagt € 7,0 miljoen positief ten opzichte van een resultaat na belastingen over 2008 van € 7,8 miljoen negatief. Het negatieve resultaatover 2008 werd voornamelijk veroorzaakt door een aantal grote eenmalige posten die samenhingen met de mutaties in de personeelsvoorzieningen (FLP, FLO, boventalligen).

De bedrijfsopbrengsten bedroegen over 2009 in totaal € 430 miljoen (2008: € 408 miljoen), waarvan 39% (2008: 38%) is gerealiseerd uit de verkoop van vervoerbewijzen aan reizigers. 55% (2008: 57%) van de bedrijfsopbrengsten komt vanuit de contracten met de opdrachtgevers van de overheid, de resterende 6% (2008: 5%) bestaat uit opbrengsten voor extra werkzaamheden voor derden, huur en reclame, en overige.
Posten die in 2009 een belangrijk effect hebben gehad zijn de eenmalige kosten voor de introductie van de OV-chipkaart ad € 7,6 miljoen en de vrijval van de voorziening voor mogelijke bijzondere waardeverminderingen en verplichtingen voor de OV-chipkaart ad € 10,9 miljoen.

Marktontwikkelingen
In de tweede helft van 2008 was er door de kredietcrisis een duidelijke daling van het aantal toeristen in Amsterdam, maar in de eerst helft van 2009 is het aantal toeristen in Amsterdam en in het openbaar vervoer weer toegenomen tot het oude niveau.

Er werd hard gewerkt aan de invoering van een proefabonnement voor nieuwe inwoners. Deze kennismakingskaart is een gratis OV-product dat nieuwe inwoners van de gemeente Amsterdam in staat stelt gedurende één maand kennis te maken met het openbaar vervoer. Het moment van verhuizen is een belangrijk moment voor veel mensen om nieuwe keuzes te maken. Dit geldt ook voor de manier waarop men zich verplaatst.

OV-chipkaart
Op 27 augustus werd de strippenkaart in de metro definitief afgeschaft. Naarmate de datum naderde, werden de promotionele acties steeds intensiever. Zo gaf GVB reizigers de kans hun strippenkaart in te ruilen voor een gratis anonieme OV-chipkaart. Mede door publicaties in de regionale pers kwamen veel reizigers op de actie af. In korte tijd werden zo’n duizend strippenkaarten ingeruild.
Op D-day, 27 augustus, maar ook al enkele dagen ervoor, stonden meer dan achthonderd getrainde begeleiders vanaf 6 uur ’s morgens op de stations om reizigers met vragen bij te staan en te assisteren bij het bedienen van de kaartverkoopautomaten. Om die apparaten zo veel mogelijk operationeel te houden, waren overal extra monteurs aanwezig om in geval van storing onmiddellijk service te verlenen.

Kwaliteit
Voor de beoordeling van de kwaliteit van ons openbaar vervoer zijn we vooral geïnteresseerd in de mening van de reiziger. Alle modaliteiten van GVB kregen een hogere score dan in 2008. Dat de totale waardering verbeterde, zien we ook terug in de vergelijking met de andere grote steden.

Stadsregio Amsterdam voert twee keer per jaar een vergelijkbaar onderzoek uit. De resultaten worden gepubliceerd onder de naam KwaliteitsKoersMeter (KKM). Opvallend goed worden de service van het personeel aan de loketten gewaardeerd (met name van CS). Negatief is de reiziger vooral over de ritprijzen. Dit is een landelijk beeld.

Bonus
De veranderingen in de waardering worden door de opdrachtgever (SRA) vertaald in een financiële bonus of malus. Voor het verslagjaar betekende dit een bonus van € 1,4 miljoen voor punctualiteit, € 0,2 miljoen malus vanwege uitval tram en metro en een bonus van € 0,1 miljoen voor klanttevredenheid (KKM).

Reinheid
Een punt van aandacht blijft de reinheid in het voertuig, vooral bij Metro. Dit pijnpunt is dit jaar dan ook grondig aangepakt. Jaarlijks wordt zo’n 600.000 kg afval uit de voertuigen verwijderd.

Organisatieontwikkelingen

Veiligheid
GVB doet er alles aan om de veiligheid continu te verbeteren. In 2009 is intensief gewerkt aan het Transport Veiligheidsmanagement Systeem metro (TVS). Hierbij is een meer proactieve werkwijze geïntroduceerd door het invoeren van risicomanagement. Op basis hiervan zijn nieuwe beheersmaatregelen geïmplementeerd. 

Bij het werken aan de trambaan was de veiligheid in principe goed geregeld, maar onvoldoende vastgelegd. Ook landelijk bleek weinig eenduidig geregeld. Daarom is met de collega’s uit Den Haag en Rotterdam een werkgroep samengesteld met als opdracht voor alle partijen gezamenlijke procedures uit te werken. Deze richtlijnen zijn inmiddels op papier gezet en bindend voor alle drie vervoerders.

Naast alle gebouwen van GVB zijn nu ook alle ondergrondse stations van de metro voorzien van een automatische externe defibrillator (AED). In mei 2009 werd het laatste voertuig van metro 51 voorzien van nieuwe deuren. Hiermee zijn alle driehonderd reizigersdeuren vervangen door de nieuwe, veilige en betrouwbare deursystemen.

Nieuwe metrovoertuigen
Net als bij alle andere belangrijke beslissingen, staat bij de aanschaf van nieuw materieel het wensenpakket van de reizigers voorop. Dat betekent moderne, ruime en snelle voertuigen die van alle faciliteiten zijn voorzien. Inmiddels is het contract met de geselecteerde leverancier getekend. Dat betekent dat over twee jaar de eerste voertuigen worden verwacht.

Nieuwe concessie
Op 12 augustus 2009 heeft de Stadsregio Amsterdam het voornemen bekendgemaakt de concessie voor het verrichten van openbaar vervoer binnen de gemeente Amsterdam door middel van een onderhandse gunning aan GVB te verlenen. Om de concessie daadwerkelijk te verkrijgen, moet GVB voldoen aan voorwaarden op het gebied van marktconformiteit. In opdracht van de Stadsregio is in het vierde kwartaal door een externe partij een marktconformiteitstoets uitgevoerd. Op grond van deze toets wordt GVB in de gelegenheid gesteld een bod uit te brengen op de concessie 2012-2017.
Medio 2010 wordt het besluit verwacht over de onderhandse gunning van de concessie 2012-2017 aan GVB.
GVB wil blijven investeren in onder andere de vervanging van de metrostellen, de bijbehorende veiligheidssystemen en de aanpassing van de Hoofdwerkplaats Rail. Voorwaarde is wel dat er dekking gevonden wordt voor onderhoud en exploitatiekosten van deze innovatieve investeringen.