Jaarverslag 2010

Stand van zaken
2010 was een veelbewogen jaar voor GVB. Stadsregio Amsterdam gunde de exploitatie concessie Amsterdam 2012 – 2017 onderhands aan GVB. Dit besluit is daarmee echter nog niet definitief. In het regeerakkoord van de regering-Rutte staat dat het openbaar vervoer ook in de drie grote steden openbaar aanbesteed moet worden. Dit geeft onzekerheid over het vervolg van de uitvoering van de concessie. Zowel bij de Stadsregio Amsterdam, de gemeente Amsterdam als bij GVB worden voorbereidingen getroffen om hier invulling aan te geven. GVB hecht daarbij groot belang aan de waarborging van de integraliteit van het openbaar vervoer in Amsterdam.

Bij het streven naar een marktconforme kostprijs voor de concessie Amsterdam 2012 – 2017 werden in het afgelopen jaar grote vorderingen gemaakt. Ook werden flinke vorderingen gemaakt op het terrein van de klanttevredenheid en punctualiteit. GVB is er dan ook trots op dat in 2010 de maximale bonus voor de vervoersprestaties is gerealiseerd. Het resultaat na belastingen verdubbelde tot € 14,9 miljoen. Dit resultaat werd voornamelijk bereikt door kostenreducties en ook door hogere opbrengsten. Het aantal reizigers nam in 2010 met zo’n 2% toe. Daarbij nam het aantal zwartrijders in de metro door invoering van de OV-chipkaart behoorlijk af. Na uitkering van het dividend kon het volledige positieve resultaat aan het eigen vermogen worden toegevoegd.

Dienstverlening
Winterse weersomstandigheden hebben een groot stempel gedrukt op 2010. De eind 2009 plotseling ingevallen vorst, gepaard gaande met sneeuw, bleef aanhouden tot ver in maart. GVB sloeg zich buitengewoon goed door die periode heen. Nog voor het einde van het jaar werd GVB voor een tweede keer verrast door winterse omstandigheden. Dankzij een verhoogde inzet van het rijdend personeel en infrastructuurbeheerders heeft GVB de reizigers toch goed van dienst kunnen zijn.
Voor de informatievoorziening aan de reizigers werden dit jaar voor het eerst ook social media ingezet. Daardoor kon goed worden ingespeeld op de acute informatiebehoefte bij de reizigers tijdens de extreme weersomstandigheden.

Een bijzonder aspect van het openbaar vervoer in Amsterdam is het grote aantal evenementen dat jaarlijks wordt georganiseerd. GVB beschouwt deze evenementen niet als verstoringen van de normale dienstregeling, maar deelt waar mogelijk mee in de feestvreugde.
Van 8 tot 10 mei heerste er Giromania in de stad. Tijdens deze Italiaanse wielerronde moesten onze voertuigen vaak omrijden. De tramrails en –kruisingen in het parcours zijn met tape en schuimrubber afgedekt om te voorkomen dat de wielrenners zouden vallen. De innovatieve werkwijze om de tramsporen te dichten kreeg veel aandacht in de internationale media.
In augustus vond weer het vijfjaarlijkse evenement SAIL plaats. GVB Veren maakte die periode even plaats voor de tallships. Om de vele belangstellenden goed over het water te kunnen vervoeren, werd een speciale eenrichtingsdienstregeling uitgevoerd. Die zorgde voor een overzichtelijke logistiek en een sterk verbeterde veiligheid.
Meteen na SAIL volgde de Uitmarkt, de traditionele start van het culturele seizoen. Deze vond plaats van 27 tot 29 augustus met drie hoofdpodia op het Museumplein, het Leidseplein en in het Vondelpark. GVB werkte weer nauw samen met de Uitmarkt. Bezoekers werd uitdrukkelijk gevraagd met het openbaar vervoer te komen en kregen tegen inlevering van of op vertoon van de bon op hun iPhone 40% korting op de 2 x 1-uurskaart. Als extra service reed de nieuwe Tukki gratis tussen het Museumplein en het Leidseplein.


Klanttevredenheid
Er wordt flink geïnvesteerd in de kwaliteit van de dienstverlening en in sociale veiligheid. GVB is er dan ook trots op dat in 2010 de maximale bonus voor de vervoersprestaties is gerealiseerd. De investeringen in sociale veiligheid en op tijd rijden hebben hun vruchten afgeworpen.
Het is daarbij heel belangrijk steeds te weten hoe reizigers de dienstverlening van GVB waarderen, zodat duidelijk is waar verdere verbeteringen gewenst zijn. Twee keer per jaar wordt daarom in opdracht van de Stadsregio Amsterdam onderzoek gedaan naar de tevredenheid van de reizigers van ons openbaar vervoer, de Kwaliteits Koers Meter (KKM). Uit dit onderzoek blijkt dat de reizigerstevredenheid ook in 2010 is gestegen. Voor Bus en Metro heeft de stijging zelfs geleid tot respectievelijk een bonus en een extra bonus van onze opdrachtgever.

Invoering OV-chipkaart
De reiziger kon al in 2006 met de OV-chipkaart inchecken in onze metro en sinds 2008 ook in trams en bussen van GVB en de bussen van Connexxion in Amstelland-Meerlanden. Vanaf augustus 2009 is de OV-chipkaart het enige vervoerbewijs in de metro. De volledige invoering van de OV-chipkaart was in eerste instantie gepland voor april 2009, maar het ministerie wilde de resultaten van de commissie-Kist over de tariefstelling afwachten. De minister verleende Stadsregio Amsterdam uiteindelijk per 3 juni 2010 ontheffing voor de strippenkaart en andere papieren vervoerbewijzen. Om reizigers in de regio zo goed mogelijk te informeren heeft GVB samen met Arriva, Connexxion en de Stadsregio Amsterdam vanaf half mei gezamenlijk campagne gevoerd: ‘Dag Strippenkaart, Hallo OV-chipkaart’.
Om ook de groep laaggeletterden (Nederland heeft circa anderhalf miljoen volwassenen die moeite hebben met lezen, schrijven of rekenen) goed te informeren is een informatiepakket ontwikkeld waarin in eenvoudige taal wordt uitgelegd hoe de OV-chipkaart moet worden opgeladen met een abonnement of saldo.

Reisinformatie
Sinds maart worden onverwachte verstoringen in de dienstuitvoering getoond op de website. Stremmingen, omleidingen en ander actueel nieuws verschijnen live op de homepage. Google heeft begin december ‘Google Transit’ geïntroduceerd in Nederland. Reizigers kunnen nu via internet op de computer, mobiele telefoon of iPad routes en dienstregelingen van de NS en van GVB op Google Maps raadplegen. Google Maps gaf al routebeschrijvingen voor automobilisten en voetgangers. Met de toevoeging van Transit kunnen gebruikers ook hun OV-route van deur tot deur op Google Maps plannen. Het programma is toegankelijk op elke computer of mobiele telefoon met internet.

Nieuwe metro’s
De gemeente Amsterdam en het Franse bedrijf Alstom hebben een contract getekend voor de levering van 23 nieuwe metrotreinen voor de vier metrolijnen. De M1/M2 die al sinds 1976 dienst doet, maakt in het voorjaar van 2014 plaats voor de eerste nieuwe M5/M6.
De reiziger staat voorop bij de inrichting van de nieuwe, zesdelige metro’s. De voertuigen zijn voorzien van extra brede stoelen (20% breder dan in tram en bus), veel deuren om dringen te voorkomen en een goede klimaatregeling. De reiziger krijgt dynamische reisinformatie, zoals een lijnennetkaart met digitale informatie over waar de metro zich bevindt en de overstapmogelijkheden. De voertuigen zijn geheel doorloopbaar en de vloer sluit perfect aan op het perron. Bij het ontwerp is ook ruim aandacht geschonken aan de sociale veiligheid. Camera’s, spreekverbindingen en de transparante inrichting zijn hier voorbeelden van.

Sociale veiligheid
Sociale veiligheid maakt bij GVB structureel deel uit van de integrale aanpak van het openbaar vervoer. Met resultaat: de reizigers gaven ook in 2010 goede rapportcijfers voor de sociale veiligheid. De reizigers van de metro waarderen de veiligheid met een 7,1, van de tram met een 7,4 en van de bus met een 7,5.

Vooruitblik
De gemeente Amsterdam heeft in aanloop naar de verzelfstandiging toegezegd zich te zullen inspannen om GVB als één bedrijf (exploitatie, beheer en onderhoud) bijeen te houden. GVB vindt dit voor de stad van het grootste belang. Een netwerk met een hoge frequentie en dichtheid is een noodzakelijke voorwaarde voor een evenwichtige economische en sociale ontwikkeling van de stad en de regio. De verantwoordelijkheid voor alle vervoermodaliteiten binnen één bedrijf staat garant voor een integrale, evenwichtige afweging van alle belangen: vervoer, beheer en onderhoud, sociale veiligheid en bijdragen aan grote evenementen zoals Koninginnedag, de Uitmarkt en huldigingen. Zo ontstaat een samenhangend stedelijk vervoersnetwerk met één dienstregeling en goede overstapmogelijkheden, zowel overdag als ’s nachts, met een uniforme kwaliteit tegen de laagste kosten.

GVB bereidt zich in 2011 voor op de nieuwe concessie en het Vervoerplan 2012. Het gunningsbesluit is echter nog niet geëffectueerd. Dit brengt onzekerheid met zich mee over de uitvoering van de concessie. Duidelijk is wel dat de meeste voorgestelde kwaliteitsverbeteringen uit het Vervoerplan 2012 door Rijksbezuinigingen geen doorgang kunnen vinden.

Volgens het regeerakkoord van het kabinet-Rutte moet er flink worden bezuinigd op de subsidie voor het openbaar vervoer in de drie grote steden. Dit kan grote impact hebben op de dienstverlening voor de reizigers. GVB staat ervoor om de service aan de reiziger zo goed mogelijk te handhaven én om de economische en sociale ontwikkeling van de metropool Amsterdam te blijven ondersteunen. GVB kijkt daarom ook naar creatieve en gedurfde oplossingen.

 

 

Kerncijfers (bedragen in duizenden euro's)	2010	2009
Gemiddeld balanstotaal	662.471	670.603
Winst en verliesrekening Bedrijfsopbrengsten	452.937	430.476
Bedrijfslasten​	425.973​	411.459​
Als % van de bedrijfsopbrengsten​	94,0%​	95,6%​
Lonen, salarissen en sociale lasten ​	248.060​	247.430​
Bedrijfsresultaat (voor financiele baten en lasten) ​	27.157​	19.017​
Als % van de bedrijfsopbrengsten ​	6,0%​	4,4%​
RONA (Retrun On Net Assets)​	6,1%​	4,7​%
Nettoresultaat​	14.869​	7.014​
Als % van de bedrijfsopbrengsten​	3,3%​	1,6%​
Financiele positie: EBITDA​	65.826​	55.619​
Nettokasstrom​	6.892​	5.285​
Ratio's: Solvabiliteit​	12,1%​	11,0%​
Rendement op gemiddeld kapitaal​	4,1%​	11,0%​
Current ratio​	0,9​	​0,9

Toelichting
RONA: het bedrijfsresultaat als percentage van de som van materiële vaste activa plus werkkapitaal.
Solvabiliteit: het eigen vermogen als percentage van het totaal vermogen.
Rendement op gemiddeld kapitaal: het bedrijfsresultaat als percentage van de gemiddelde totale activa over het huidige en het voorgaande verslagjaar.
Current ratio: de verhouding tussen de vlottende activa en de vlottende passiva.